hơn mức có thể tiêu dùng với ranh giới của khả năng sản xuất tiêu dùng trong nớc
khi thể hiện chế độ tự cung tự cấp không buôn bán. Nhập khẩu còn góp phần đa
các tiến bộ khoa học kỹ thuật hiện đại của thế giới vào trong nớc, xóa bỏ tình trạng
độc quyền, phá vỡ triệt để nền kinh tế đóng, góp phần nâng cao hiệu quả nền kinh
tế trong nớc, đẩy mạnh xuất khẩu và phát triển các thành phần kinh tế trong nớc.
Đối với các doanh nghiệp:
Doanh nghiệp thơng mại là công ty chuyên hoạt động trong lĩnh vực hàng
hóa, phục vụ cho quá trình sản xuất và tiêu dùng.
Doanh nghiệp thơng mại là một mắt xích quan trọng trong hoạt động sản xuất
kinh doanh của nền kinh tế. Một nền kinh tế có sự năng động của các doanh
nghiệp thơng mại sẽ kích thích cho các Công ty trong nền kinh tế đó phát triển
mạnh mẽ. Nhập khẩu cung cấp nguồn hàng mà quốc gia đó cha sản xuất đợc, cung
cấp đầu vào cho các công ty sản xuất, làm phong phú hoạt động buôn bán, lu thông
trong các công ty thơng mại.
Cụ thể nhập khẩu có những vai trò đối với công ty:
- Nhập khẩu hàng hóa tạo ra nguồn hàng liên quan đến đầu vào, tạo điều
kiện thuận lợi cho hoạt động của công ty thơng mại. Nhập khẩu để cung cấp những
mặt hàng mà trong nớc còn thiếu hoặc cha thể sản xuất đợc, đáp ứng nhu cầu sản
xuất, tiêu dùng. Nhập khẩu các nguyên vật liệu làm đầu vào cho hoạt động sản
xuất chế biến của các công ty trong nớc. Hoạt động kinh doanh nhập khẩu có hiệu
quả góp phần nâng cao chất lợng hoạt động kinh doanh của chính công ty thơng
mại.
- Khi tham gia vào thị trờng thế giới các công ty sẽ có điều kiện cọ sát,
cạnh tranh với các đơn vị trên thế ghới, tạo điều kiện cho các công ty nâng cao sức
cạnh tranh của mình. Khi xuất hiện sự có mặt của hàng nhập khẩu trên thị trờng
trong nớc sẽ dẫn đến sự cạnh tranh giữa hàng nội và hàng ngoại. Để tồn tại và phát
triển trong cuộc đọ sức đó, cá công ty trong nớc phải nỗ lực tìm mọi biện pháp
5
nâng cao vị thế của mình trên thơng trờng, tạo ra sản phẩm với chất lợng tốt và giá
hấp dẫn cùng với dịch vụ hoàn hảo.
- Tham gia vào hoạt động kinh doanh nhập khẩu sẽ tạo điều kiện cho đội
ngũ cán bộ của công ty đợc nâng cao trình độ nghiệp vụ chuyên môn của mình. Họ
sẽ có điều kiện để học hỏi, va vấp từ đó rút ra những kinh nghiệm và nâng cao kiến
thức nghề nghiệp.
- Đối với các công ty thơng mại tham gia cả 2 nghiệp vụ xuất khẩu và nhập
khẩu thì nhập khẩu có nghĩa là đẩy mạnh xuất khẩu của đơn vị. Hoạt động nhập
khẩu có thể giúp cho việc tiêu thụ hàng xuất khẩu thông qua hình thức buôn bán
hàng đổi hàng.
- Nhập khẩu có hiệu quả sẽ mang lại lợi nhuận cho công ty, giúp cho công
ty có thể đầu t kinh doanh vào những lĩnh vực khác, mở rộng phạm vi kinh doanh
của mình.
II. Quy trình hoạt động kinh doanh nhập khẩu hàng
hóa.
1. Quy trình và tầm quan trọng của việc hoàn thiện quy trình hoạt động
kinh doanh hàng nhập khẩu.
1.1. Khái niệm.
Quy trình hoạt động kinh doanh hàng nhập khẩu đợc hiểu là toàn bộ các bớc
cần phải tiến hành để nhập khẩu hàng hóa, dịch vụ từ nớc ngoài phục vụ cho nhu
cầu trong nớc và tái xuất khẩu nhằm thu lợi nhuận.
Một quy trình hoạt động kinh doanh nhập khẩu bao gồm 12 bớc cơ bản. Thực
hiện tốt và đầy đủ các bớc này sẽ làm cho cả quy trình có hiệu quả. Thực hiện tốt
quy trình sẽ là căn cứ, nền tảng để nhà nhập khẩu nâng cao hiệu quả của hoạt động
kinh doanh.
6
Sơ đồ quy trình hoạt động kinh doanh hàng nhập khẩu.
Nghiên cứu thị trờng
Đàm phán ký kết hợp đồng nhập khẩu
Mở L/C khi bên bán báo
Đôn đốc bên bán giao hàng
Thuê tàu
Mua bảo hiểm
Làm thủ tục Hải quan
Nhận hàng
Kiểm tra hàng hóa
Giao hàng cho đơn vị đặt hàng
Làm thủ tục thanh toán
Khiếu nại
1.2 Tầm quan trọng của việc hoàn thiện quy trình hoạt động kinh doanh
nhập khẩu hàng hóa
Mục tiêu của mọi doanh nghiệp trong cơ chế thị trờng luôn là nâng cao hiệu
quả kinh doanh của doanh nghiệp. Nhập khẩu hàng hóa là một trong những hoạt
động chủ đạo của doanh nghiệp, đóng vai trò quan trọng trong hoạt động của
doanh nghiệp. Chính vì vậy, nâng cao hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp cũng
nghĩa là doanh nghiệp phải nâng cao và hoàn thiện quy trình hoạt động kinh doanh
nhập khẩu hàng hóa. Đây là công tác có vai trò quan trọng, có tác động không chỉ
7
riêng đối với việc nhập khẩu mà còn liên quan tới nhiều hoạt động khác của doanh
nghiệp.
-Hoàn thiện quy trình hoạt động kinh doanh nhập khẩu là nhằm sử dụng hiệu
quả các nguồn lực:
Trên thực tế, mọi nguồn tài nguyên trên trái đất nh đất đai, khoáng sản là
một phạm trù hữu hạn, ngày càng khan hiếm và cạn kiệt do con ngời khai thác và
sử dụng chúng. Trong khi đó dân c trên thế giới ngày càng phát triển làm cho nhu
cầu tiêu dùng vật phẩm của con ngời càng tăng. Do vậy, của cải khan hiếm lại càng
khan hiếm. Chính vì vậy khi nhập khẩu, doanh nghiệp phải tính toán cân nhắc nên
nhập cái gì, nhập nh thế nào cho hiệu quả nhất, tránh gây lãng phí tiền của, nguồn
lực. Muốn làm đợc nh vậy ngay trong khâu đầu tiên, nghiên cứu thị trờng của quy
trình kinh doanh nhập khẩu phải đợc thực hiện hoàn hảo. Thực hiện tốt các khâu
cũng chính là để tiết kiệm chi phí và sử dụng vốn hiệu quả.
- Môi trờng cạnh tranh ngày càng gay gắt đòi hỏi các doanh nghiệp phải
không ngừng hoàn thiện quy trình hoạt động kinh doanh nhập khẩu.
Kinh doanh trong cơ chế thị trờng đòi hỏi các doanh nghiệp phải chấp nhận
sự cạnh tranh gay gắt. Với hoạt động nhập khẩu, các doanh nghiệp gặp phải sự
cạnh tranh của các doanh nghiệp cùng lĩnh vực và sự phát triển của sức sản xuất
trong nớc. Đặc biệt là Nghị định 57/NĐ-CP ngày 31/7/1998 của Chính phủ cho
phép mọi doanh nghiệp đợc phép xuất nhập khẩu trực tiếp, càng làm cho môi trờng
kinh doanh nhập khẩu cạnh tranh gay gắt hơn. Hiện nay, một trong các chính sách
thúc đẩy phát triển sản xuất trong nớc là hạn chế nhập khẩu các sản phẩm mà trong
nớc đã sản xuất đợc. Đây là một khó khăn khiến các doanh nghiệp nhập khẩu khó
có thể tăng cao khối lợng hàng đợc phép nhập. Để nâng cao lợi ích, hiệu quả kinh
doanh, cạnh tranh đợc trên thị trờng đồng thời vẫn mang lợi ích xã hội, các doanh
nghiệp nhập khẩu phải tìm các biện pháp hoàn thiện quy trình hoạt động kinh
doanh nhập khẩu sao cho đạt kết quả cao nhất với chi phí bỏ ra là thấp nhất.
8
- Đặc điểm của hoạt động nhập khẩu là phức tạp và rủi ro cao nên hoàn thiện
quy trình hoạt động kinh doanh nhập khẩu là tất yếu:
+ Do đặc điểm của hoạt động nhập khẩu, các doanh nghiệp phải quan hệ với
các bạn hàng là ngời nớc ngoài. Hàng hóa phải đợc vận chuyển trên nhiều chặng đ-
ờng. Điều kiện kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội khác biệt. Điều này làm tăng khả
năng gặp rủi ro trong quá trình tiến hành kinh doanh nhập khẩu. Những rủi ro này
thờng xuất hiện trong khi đàm phán, ký kết hợp đồng hoặc khi thuê tàu, vận
chuyển, bảo hiểm hàng hóa. Muốn hoạt động nhập khẩu có hiệu quả, mỗi khâu của
quá trình kinh doanh nhập khẩu phải đợc tiến hành có hiệu quả, mỗi khâu cần đợc
hoàn thiện.
+ Mặt khác do các doanh nghiệp nớc ta còn rất nhiều hạn chế trong việc thực
hiện quy trình nhập khẩu nh trong các khâu thuê tàu, mua bảo hiểm, ký hợp đồng.
- Sự phát triển của khoa học và công nghệ cho phép các doanh nghiệp có khả
năng hoàn thiện quy trình hoạt động kinh doanh nhập khẩu.Các tiến bộ trong khoa
học kỹ thuật quan trọng đã thúc đẩy hoạt động kinh doanh nh: máy tính, điện
thoại, fax Sự phát triển của ngành thông tin liên lạc, giao thông vận tải góp
phần tạo điều kiện cho hoạt động kinh doanh quốc tế tiến hành thuận lợi hơn. Nhờ
vậy mà quy trình hoạt động kinh doanh nhập khẩu cũng đợc hoàn thiện.
2. Các bớc và nội dung từng bớc quy trình
2.1. Nghiên cứu thị trờng
Nghiên cứu thị trờng là một bớc rất quan trọng đối với quy trình kinh doanh
nhập khẩu. Nghiên cứu thị trờng sẽ là nền tảng, cơ sở để từ đó công ty có kế hoạch,
chiến lợc nhập khẩu hàng hóa. Muốn làm tốt công tác nghiên cứu thị trờng, trớc
hết chúng ta phải nghiên cứu rõ thị trờng là gì.
Thị trờng là một phạm trù khách quan gắn liền với sản xuất và lu thông hàng
hóa. ở đâu có sản xuất và lu thông hàng hóa thì ở đó có thị trờng. Vì vậy, thị trờng
là điều kiện sống còn để sản xuất và kinh doanh đối với Công ty. Thị trờng theo
nghĩa hiện đại đợc hiểu theo 2 góc độ:
9
-Đó là tổng rhể các quan hệ về lu lợng hàng hóa, tiền tệ.
-Là tổng số lợng cần có khả năng thanh toán và cũng có khả năng cung ứng.
Đây là quá trình ngời mua, ngời bán tác động qua lại lẫn nhau để xác định trọng l-
ợng và sản lợng hàng hóa mua bán.
Việc nghiên cứu thị trờng nhập khẩu là công việc rất phức tạp, cần phải có sự
thận trọng và nghiệp vụ chuyên môn cao do tính chất khác biệt về địa lý, kinh tế,
phong tục tập quán Do vậy kinh doanh quốc tế luôn chứa đựng rất nhiều rủi ro.
Việc nghiên cứu thị trờng có hiệu quả cũng nhằm giảm mức độ rủi ro trong kinh
doanh quốc tế.
Nghiên cứu thị trờng tức là ta phải giải quyết và trả lời đợc các vấn đề sau:
- Mặt hàng nhập khẩu gì?
- Dung lợng của thị trờng bao nhiêu (thị trờng trong nớc và thị trờng ngoài
nớc)?
- Đối tác kinh doanh là ai?
- Trọng lợng nh thế nào?
Việc nghiên cứu thị trờng trong hoạt động kinh doanh nhập khẩu không
những đòi hòi phải nghiên cứu thị trờng trong nớc để xác định nhu cầu mà còn
phải nghiên cứu thị trờng ngoài nớc.
2.1.1. Nghiên cứu thị trờng trong nớc
Nghiên cứu thị trờng trong nớc là bớc đầu tiên mà công ty cần phải làm trớc
khi kinh doanh nhập khẩu hàng hóa. Việc nghiên cứu thị trờng trong nớc giúp cho
công ty xác định nhu cầu thị trờng, mặt hàng cần nhập khẩu và giá cả, tình hình
cạnh tranh giữa các công ty trong nớc.
- Nhu cầu là khởi nguồn cho mọi hoạt động kinh doanh sản xuất vì vậy mọi
công ty phải nắm đợc nhu cầu của thị trờng. Việc nghiên cứu nhu cầu thị trờng để
xác định xem loại hàng hóa nào mà thị trờng đang cần. Để xác định chính xác mặt
hàng thị trờng cần, phải căn cứ vào thị hiếu phong tục tập quán, thu nhập, yếu tố
10
địa lý ảnh hởng đến tập quán tiêu dùng. Từ đó xác định xem nên kinh doanh với
số lợng bao nhiêu, giá cả nh thế nào là hiệu quả nhất.
- Nghiên cứu mặt hàng nhập khẩu: xác định nhập khẩu hàng hóa với đặc điểm
kích cỡ, hình dáng, chức năng, màu sắc, bao bì nhãn hiệu giá cả, chất lợng nh thế
nào cho phù hợp với nhu cầu của thị trờng.
+ Nghiên cứu mặt hàng nhập khẩu đồng thời phải căn cứ vào tình hình tiêu
thụ mặt hàng đó ở trong nớc nh thế nào. Mỗi mặt hàng có thói quen tiêu dùng
riêng thể hiện ở thời gian tiêu dùng, thị hiếu tiêu dùng, quy luật biến động của
quan hệ cung cầu về mặt hàng đó. Việc nghiên cứu đó gọi là nhu cầu tập quán tiêu
dùng, có nắm vững đợc tập quán tiêu dùng chúng ta mới có thể đáp ứng tốt nhu
cầu của thị trờng.
Xác định mặt hàng đó đang ở giai đoạn nào của chu kỳ sống. Vì mỗi sản
phẩm đều có một chu kỳ sống riêng bao gồm các giai đoạn: giới thiệu, phát triển,
chín muồi, bão hòa, suy thoái nên nắm vững mặt hàng mà ta kinh doanh đang ở
giai đoạn nào của chu kỳ sống mới xác định đợc những biện pháp cần làm để nâng
cao hiệu quả kinh doanh.
+ Công ty phải tìm hiểu rõ về tình hình giá cả mặt hàng đó trong nớc hiện
nay nh thế nào. Từ đó làm căn cứ để nhà kinh doanh tính toán xem giá của mặt
hàng mình nhập khẩu về là bao nhiêu là phù hợp và có hiệu quả nhất. Với giá này,
khách hàng sẵn sàng chấp nhận đồng thời đem lại lợi nhuận cho doanh nghiệp.
+ Nghiên cứu xem tình hình sản xuất mặt hàng đó ở trong nớc nh thế nào.
Muốn kinh doanh có hiệu quả, Công ty phải nắm vững quan hệ cung cầu về mặt
hàng đó. Điều đó rất quan trọng vì mặt cung là khả năng sản xuất, tiến độ phát
triển sản xuất mặt hàng đó. Công ty tìm hiểu rõ tình hình cạnh tranh trong kinh
doanh mặt hàng này, xác định xem đối thủ cạnh tranh của mình là ai, họ đang và
sẽ cung ứng mặt hàng gì, chất lợng, số lợng, trọng lợng mặt hàng nh thế nào, điểm
mạnh, điểm yếu của họ là gì, cơ sở khuếch trơng, dịch vụ hậu mãi.
2.1.2. Nghiên cứu thị trờng nớc ngoài.
11
Nghiên cứu thị trờng nớc ngoài là công việc rất khó khăn và phức tạp do sự
khác biệt lớn giữa các nớc về kinh tế, chính trị, xã hội, địa lý. Chính những yếu tố
này lại chứa đựng rất nhiều rủi ro nếu nhà kinh doanh không am hiểu rõ.
Nghiên cứu thị trờng nớc ngoài bao gồm những nội dung sau:
- Nghiên cứu đối tác kinh doanh nớc ngoài:
Đây là một khâu quan trọng đòi hỏi nhà nhập khẩu phải tiến hành nghiên cứu
thận trọng và chính xác. Cần tiến hành nghiên cứu xác định xem tình hình sản
xuất, cung ứng mặt hàng này trên thị trờng quốc tế nh thế nào. Có bao nhiêu đối
tác có thể cung ứng mặt hàng này. Cần phải nghiên cứu kỹ các đối tác về: tình hình
sản xuất kinh doanh, khả năng cung ứng hàng hóa, uy tín trong kinh doanh, tình
hình tài chính của công ty, chất lợng và giá cả hàng hóa. Từ đó, nhà nhập khẩu sẽ
lựa chọn một đối tác thích hợp nhất cho mình.
- Nghiên cứu về giá cả hàng hóa:
Trên thị trờng hàng hóa thế giới, giá cả chẳng những phản ánh mà còn điều
tiết mối quan hệ hàng hóa. Việc xác định đúng đắn giá cả hàng hóa trong xuất
khẩu và nhập khẩu có ý nghĩa rất lớn đối với hiệu quả thơng mại quốc tế. Cụ thể sẽ
làm tăng thu ngoại tệ trong xuất khẩu, giảm chi ngoại tệ trong nhập khẩu. Vì vậy
giá cả là chỉ tiêu quan trọng trong việc đánh giá hiệu quả ngoại thơng.
Giá cả trong hoạt động xuất nhập khẩu là giá cả quốc tế, giá quốc tế có tính
chất đại diện đối với một loại hàng hóa trên thị trờng thế giới. Giá đó phải là giá
giao dịch thơng mại thông thờng, không kèm theo một điều kiện đặc biệt nào và
thanh toán bằng ngoại tệ tự do chuyển đổi đợc.
Các nhân tố ảnh hởng đến giá cả trên thị trờng thế giới:
- Nhân tố chu kỳ:
Tức là sự vận động có tính chất quy luật của nền kinh tế t bản chủ
nghĩa qua các giai đoạn của chu kỳ sẽ làm thay đổi quan hệ cung cầu của
các loại hàng hóa trên thị trờng do đó làm biến đổi dung lợng thị trờng và
thay đổi về giá cả các loại hàng hóa.
12
- Nhân tố lũng đoạn và giá cả:
Đây là nhân tố ảnh hởng lớn đến việc biến động giá cả hàng hóa trên
thị trờng thế giới trong thời đại ngày nay. Lũng đoạn làm xuất hiện nhiều
mức giá đối với cùng một loại hàng hóa trên cùng một trờng, tùy theo quan
hệ giữa ngời mua và ngời bán trên thị trờng thế giới có giá lũng đoạn cao
và giá lũng đoạn thấp.
- Nhân tố cạnh tranh:
Cạnh tranh có thể làm cho giá biến động theo xu hớng khác nhau
Cạnh tranh giữa ngời bán xảy ra khi trên thị trờng cung có xu hớng lớn
hơn cầu. Nhiều ngời cùng bán một loại hàng hóa, cùng một chất lợng, thì
dĩ nhiên ai bán giá thấp ngời đó sẽ chiến thắng, vì vậy giá cả có xu hớng
giảm xuống.
Cạnh tranh giữa những ngời mua xảy ra khi trên thị trờng xuất hiện xu
hớng cung không theo kịp với nhu cầu, khi đó giá sẽ có xu hớng tăng.
- Cung cầu và giá cả:
Mối quan hệ giữa cung cầu thay đổi trên thị trờng sẽ thúc đẩy xu hớng
giảm giá. Ngợc lại nếu cung không theo kịp cầu giá cả có xu hớng tăng
lên.
- Nhân tố lạm phát:
Giá cả của hàng hóa không những đợc quyết định bởi giá trị hàng hóa
mà còn phụ thuộc vào giá tiền tệ-vàng. Trong điều kiện hiện nay giá cả
không biểu hiện trực tiếp ở vàng mà bằng tiền giấy. Trên thị trờng thế giới
giá cả hàng hóa thờng đợc biểu hiện bằng đồng tiền của những nớc có vị trí
quan trọng trong mậu dịch quốc tế nh: USD, DEM, GBP, JPY, FRF Do
đặc điểm của nền kinh tế t bản chủ nghĩa nên giá trị của những đồng tiền
này cũng luôn thay đổi, việc thay đổi ấy thờng gắn với lạm phát. Lạm phát
làm cho giá trị của hàng hóa biểu hiện bằng tiền giấy tăng lên.
13
Trên đây là những phân tích ảnh hởng chủ yếu của một số nhân tố đến xu h-
ớng biến động của giá cả hàng hóa trên thị trờng thế giới. Tuy vậy cần chú ý rằng
số lợng các nhân tố và mức độ ảnh hởng của chúng đối với xu hớng biến động của
giá cả không phải là cố định mà thay đổi tuỳ theo tình hình thị trờng trong từng
giai đoạn cụ thể.
-Xác định mức giá nhập khẩu: Trên cơ sở phân tích đúng đắn các nhân tố biến
động của giá cả ta nắm đợc xu hớng biến động của chúng. Dựa vào xu hớng biến
động đó tiến hành việc xác định mức giá cho loại hàng mà ta có chủ trơng nhập
khẩu đối với các loại thị trờng mà ta có quan hệ giao dịch.
- Nếu hàng hóa đó thuộc về đối tợng giao dịch phổ biến hoặc có trung
tâm giao dịch trên thế giới, thì nhất thiết phải tham khảo giá trị trờng thế
giới về loại hàng đó.
- Có thể dựa vào giá chào hàng của các hãng, dựa vào giá nhập khẩu
những năm trớc đó
- Nghiên cứu về kinh tế, chính trị, luật pháp, tập quán kinh doanh của quốc
gia mà doanh nghiệp định nhập khẩu hàng hoá. Đây là những nhân tố có ảnh hởng
lớn tới hoạt động kinh doanh nhập khẩu của doanh nghiệp là thuận lợi hay khó
khăn. Doanh nghiệp cần tiến hành nghiên cứu về: chính sách thơng mại, hệ thống
tài chính quốc gia, ổn định chính trị
2.2. Đàm phán, ký kết hợp đồng nhập khẩu
Đây là bớc quan trọng nhất đòi hỏi phát đợc nghiên cứu kỹ càng trớc khi thực
hiện, bao gồm các nội dung chính sau:
2.2.1. Lựa chọn các hình thức giao dịch
Dới đây là một số giao dịch thờng sử dụng:
- Giao dịch thông thờng: Là giao dịch đợc thực hiện ở mọi nơi, ngời bán và
ngời mua trực tiếp quan hệ với nhau bằng cách gặp mặt thông qua th từ điện tín, để
bàn bạc và thỏa thuận với nhau về các điều kiện giao dịch. Sử dụng giao dịch thông
14
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét